Türkler Kürdçeyi Neden Yasakladı?

Dil çok önemlidir!

Dil toplumun ortak bir parçasıdır, belirli bir ulusal gruba aittir ve insanlar arasındaki iletişimi kolaylaştırmak ile kalmaz, bir insanda ya da millette ulusal bilinci muazzam geliştirir. Bunu çok iyi bilen Namık Kemal 1878’de şöyle yazmıştı:

“Ülkemizde Türkçe dışındaki tüm dilleri yok etmemiz gerekirken, Arnavutlara, Lazlara ve Kürtlere, onların kimliklerini benimseyenlere manevi bir silah mı verelim? …Dil… ulusal birliğe karşı en sağlam – belki de dinden bile daha sağlam bir engeldir.”

Bir başka yerde de Namık Kemal:

“Eğer düzenli okullar kurar… şu an uygulanmayan programları uygularsak, Laz ve Arnavut dilleri yirmi yılda tamamen unutulacaktır.”

Kaynak: Masami Arai tarafından yorumlanan, Turkish Nationalism in The Young Turk Era (Leiden, 1992), s.3.

Diğer Jön Türkler için olduğu gibi, Mustafa Kemal Atatürk’ün ilham kaynağı da “hürriyet şairi” Namık Kemal’dı.

İşte TC devletinin bu ırkçı, despot ve gerici zihniyetiyle, devlet politikası değişir mi? Hep beraber yaşayıp göreceğiz…

Bir ulus için dilin önemini yukarıda vurguladık; Ulusal bilinç sadece dil ile olmaz. Ulusal ve siyasal bilinç ismi üzerinde BİLİNÇ ile olur ve hiçbir şey Kürdlerin ulusal ve siyasi bilinçlenmesini engelleyemez. Beton kafalı sömürgecilerin kavramadığı bu gerçektir.

Ben kendimde Kürdçe bilmiyorum. Bir dil öğrenmek, (hele öğrenmek istediğin dili çevrende konuşan yoksa) çok zor öğrenilir, çünkü bir dil konuşulunca, yazılınca öğrenilir. Yoksa çok dil bilmek, hele hele Kürd isen, Kürdçe bilmek çok güzel olur. Bir dil, bir insan… Ama Kürdçeyi iyi bilenlerin Kürdçeyi bilmeyenleri azarlaması, rencide etmesi doğru değildir. Çok rica ediyorum. Milletin dinine, diline, yeme içmesine, giyim kuşamına karışmayan! İnsanlar inancında, yaşamında özgür olmalıdır. Kim hangi dili konuşuyor, hangi dine inanıyor, hangi kültürü yaşıyor hiç önemli değildir. Önemli olan bu insanların kalbinin Kürdistan için çarptığıdır.  

Birisi bana şunları yazmış: “Alan Lezan, insanlar kendilerine Kürd olduğunu söylüyorlarsa Kürdçe bilmeleri gerekir. Sizde Türkçe yazdığınız için Kürdlüğünüz tamamen yalandır.”

Şimdi bu tip bir kişiye ne diyeceksiniz? Eğer bir dil öğrenmek öyle basitse hadi bakalım, öğren ana dilin gibi, İngilizce, Japonca, Çince veya Rusça da görelim, nasılmış öyle bir dil öğrenmek?

Sömürgeci Türk Devleti bunu çok iyi bildiği için Kürdleri dilini yasakladı, asimile etti. Biliyorsunuz asimilasyon beyaz soykırımdır. Bunu önlemenin tek çaresi Kürdçe’nin Güney Kürdistan’da olduğu gibi diğer parçalarda da resmî ve eğitim dili olmasıdır.

Kuzey Kürdistan’da Kürdçe’nin seçmeli ders olması Kürdlere yapılacak en büyük hakarettir… Bir insan ne diye kendi ülkesinde anadilini resmi değil de, seçmeli ders olarak öğrensin? Türkiye’de göçmen Kürdler için Kürdçe seçmeli ders olabilir ama Kürdistan’da değil.

Metin Esen arkadaşımız konu ile ilgili söyle yazmıştı: “Eğer Kürdistan’da seçmeli ders olarak Kürdçe istenirse Türkçe dili Kürdistan’da birinci ve meşru sayılarak sömürge ulus varlığı inkâr edilir ve sömürge Kürdistan Türkiye’nin bir parçası olarak kabul edilir. Sömürge bir ulusa, üstelik de kendi ülkesinde, sömürgeci ulusun dili eğitim dili, kendi anadili ise yabancı bir dilmiş gibi seçmeli ders olarak sunulamaz.

Dünyada dilleri yasaklanan sadece Kürdler değil, birçok halkın dili yasaklanmıştır. Örneğin; İspanya’da dilleri yasaklanan Katalanlar ve Basklar dil hakları için verdikleri mücadele ile ünlüdürler.

Ayrıca bu konuya ilgi duyanlar Google’ye “Bir Başka Dilde Konuşmak Neden Yasaklanır?” diye girdiniz mi konu ile ilgili birçok link bulacaksınız.

Alan Lezan | 23 Ocak 2022